کرمانشاه (ایسنا) - مدیر گروه پیشگیری و مبارزه با بیماریهای مرکز بهداشت استان کرمانشاه اصلاح سبک زندگی، تغذیه سالم و غربالگری دورهای را از مهمترین راهکارهای پیشگیری از دیابت برشمرد.
سارا شاهآبادی به مناسبت هفته ملی دیابت (۲۰ تا ۲۶ آبان) در گفت و گو با ایسنا، از دیابت به عنوان یکی از مهمترین چالشهای سلامت عمومی یاد کرد و گفت: دیابت یکی از بیماریهای مزمن و غیرواگیر است که در صورت کنترل نامناسب میتواند عوارض جدی از جمله بیماریهای قلبی و عروقی، نارسایی کلیه، اختلالات بینایی، آسیبهای عصبی و زخم پای دیابتی را به دنبال داشته باشد.
وی با بیان اینکه بخش قابل توجهی از افراد مبتلا به دیابت از بیماری خود اطلاع ندارند، افزود: به همین دلیل شناسایی افراد در معرض خطر، انجام آزمایشهای تشخیصی و مراجعه بهموقع به مراکز خدمات جامع سلامت اهمیت ویژهای دارد.
مدیر گروه پیشگیری و مبارزه با بیماریهای مرکز بهداشت استان کرمانشاه با اشاره به دیابت مهم نوع یک و دو، اظهار کرد: دیابت نوع یک زمینه ارثی دارد اما دیابت نوع دو ناشی از سبک زندگی و اکتسابی بوده و از همین رو به میزان زیادی قابل پیگشیری است.
چند راهکار برای پیشگیری از دیابت
شاهآبادی افزایش فعالیت بدنی، اصلاح الگوی تغذیه، حفظ وزن مناسب، پرهیز از مصرف دخانیات و ... را از مهمترین اقدامات برای پیشگیری از ابتلا به دیابت نوع دو یا به تاخیر انداختن آن دانست و اضافه کرد: از سوی دیگر انجام غربالگری دورهای به منظور تشخیص و کنترل زودهنگام دیابت بسیار ضروری است.
وی با بیان اینکه پیشگیری از دیابت حتی در افراد سالم نیز ضروری بوده و صرفا محدود به افراد در معرض خطر نیست، خاطرنشان کرد: نخستین اقدام برای جلوگیری از دیابت اصلاح الگوی تغذیه و افزایش مصرف مواد غذایی حاوی فیبر است. افراد باید مصرف قندهای ساده مانند شیرینی، نوشابه، قند و شکر، آبمیوههای صنعتی و همچنین فستفودها را به حداقل برسانند و سبزیجات تازه، سالاد، غلات کامل مانند نان سبوسدار و حبوبات را جایگزین مواد غذایی فرآوریشده کنند.
مدیر گروه پیشگیری و مبارزه با بیماریهای مرکز بهداشت استان کرمانشاه با تاکید بر ضرورت افزایش تحرک در زندگی روزمره، عنوان کرد: حداقل ۳۰ دقیقه پیادهروی تند در روز یا پنج روز در هفته میتواند خطر ابتلا به دیابت نوع دو را تا حد زیادی کاهش دهد.
شاهآبادی توصیه کرد افراد از نشستنهای طولانیمدت پرهیز کرده و هر یک ساعت، برای چند دقیقه از جای خود بلند شوند و تحرک داشته باشند.
وی حفظ وزن در محدوده سالم را از دیگر راهکارهای پیشگیری از دیابت دانست و افزود: حتی کاهش پنج تا هفت درصد از وزن اضافه میتواند تاثیر چشمگیری در پیشگیری از دیابت داشته باشد.
شاهآبادی با اشاره به اهمیت غربالگری و شناسایی زودهنگام افراد در معرض خطر، گفت: افراد بالای ۳۰ سال، کسانی که اضافهوزن دارند یا در خانواده خود سابقه ابتلا به دیابت دارند، باید بهصورت دورهای و حداقل سالانه برای اندازهگیری قند خون ناشتا به مراکز سلامت مراجعه کنند.
مدیر گروه پیشگیری و مبارزه با بیماریهای مرکز بهداشت استان کرمانشاه معتقد است تشخیص به موقع دیابت کنترل زودهنگام آن، میتواند کیفیت زندگی افراد را ارتقا ببخشید و به کنترل موثر و کم هزینه بیماری نیز کمک کند.
دیابتیها نیازمند مراقبت مستمر هستند
وی در ادامه با تاکید بر ضرورت مراقبت مستمر از افراد مبتلا به دیابت، اظهار کرد: دسترسی مستمر بیماران به دارو، انسولین، مراقبتهای پزشکی و آموزش خودمراقبتی نقش اساسی در پیشگیری از عوارض این بیماری دارد.
مدیر گروه پیشگیری و مبارزه با بیماریهای مرکز بهداشت استان کرمانشاه پیروی دقیق از برنامه دارویی و درمانی را از مهمترین اصول کنترل دیابت دانست و گفت: بیماران باید داروها یا انسولین خود را دقیقا مطابق دستور پزشک مصرف کنند و هرگز بهصورت خودسرانه دوز دارو را تغییر ندهند یا مصرف آن را قطع نکنند.
شاهآبادی پایش منظم قند خون را نیز ضروری دانست و افزود: افراد مبتلا به دیابت باید قند خون ناشتا، قند خون پس از غذا و قند سهماهه خود را طبق برنامه تعیینشده از سوی پزشک اندازهگیری و یادداشت کنند تا بتوانند روند تغییرات قند خون را به همراه تیم درمان بررسی کنند.
وی با اشاره به اهمیت مراقبت از پاها برای پیشگیری از پای دیابتی، توصیه کرد: بیماران باید هر روز پاهای خود را از نظر وجود بریدگی، تاول یا قرمزی بررسی کنند، پاها را همیشه تمیز و خشک نگه دارند و هیچگاه پابرهنه راه نروند.
مدیر گروه پیشگیری و مبارزه با بیماریهای مرکز بهداشت استان کرمانشاه انجام چکاپهای دورهای را از دیگر ضرورتهای مراقبت از بیماران دیابتی برشمرد و گفت: معاینه چشمپزشکی سالانه برای پیشگیری از رتینوپاتی (آسیب به چشم)، انجام آزمایشهای بررسی عملکرد کلیه و همچنین بررسی وضعیت قلب و فشار خون باید بهصورت منظم انجام شود.
شاهآبادی مدیریت استرس و داشتن خواب کافی را نیز در کنترل دیابت موثر دانست و افزود: استرس مزمن و کمخوابی میتواند سطح هورمونهای مرتبط با قند خون را افزایش دهند؛ بنابراین استفاده از روشهای آرامسازی و داشتن خواب باکیفیت به مدت هفت تا هشت ساعت در شب اهمیت دارد.